کد خبر: 95183
ف
صالح قاسمی:

بیماری سونامی برای سالمندان را جدی بگیریم

ضرورت اصلاح و بازنگری سیاست های جمعیتی کشور را تنها می توان با استناد بر آمارها تبیین کرد.این درحالیست که آمارهای ملی و همچنین داده هایی که از سوی مراکز بین المللی منتشر شده؛حکایت از شرایط نگران کننده تحولات جمعیتی کشور دارد.چنانکه طی سه دهه

بیماری سونامی برای سالمندان را جدی بگیریم

ضرورت  اصلاح  و بازنگری سیاست های جمعیتی کشور را تنها می توان با استناد بر آمارها تبیین کرد.این درحالیست که آمارهای ملی و همچنین داده هایی که از سوی  مراکز بین المللی منتشر شده؛حکایت از شرایط نگران کننده تحولات جمعیتی کشور دارد.چنانکه طی سه دهه گذشته نرخ رشد جمعیت از ۹/۳ درصد امروزه به ۲۴/۱درصد رسیده که این مسئله کاهش قابل توجه رشد جمعیت را نشان می دهد. همچنین نرخ باروری کشور نیز از۵/۶ فرزند به ازای هر زن بنابر سرشماری جمعیتی سال۶۵ حال به ۸/۱فرزند در سرشماری ۹۵ رسیده است. در واقع بنابر اعتقاد صاحبنظران جهانی اینگونه روند کاهش طی سه دهه  درطول تاریخ بی سابقه است. به این ترتیب درحال حاضر زیر نرخ جانشینی قرار داریم.شایان ذکر است نرخ جانشینی نرخی از باروری است که باید محقق شود تا در جامعه ای جمعیت پس از چند دهه ثابت  بماند. درحالی که ما چنین وضعیتی هم نداریم .چرا که زیر نرخ جانشینی جمعیت کشور ما ۲/۲فرزند است درحالی که امروزه این میزان درکشور ما ۸/۱ می باشد. همچنین  توزیع جمعیت نیز متوازن نیست چنانکه جمعیت روستایی مدام درحال کاهش است درصورتی که دربرابر آن جمعیت شهری رو به افزایش می رود . نکته دیگر اینکه بُعد خانوار یعنی میانگین اعضای خانواده نیز رو به کاهش است ،چنانکه از۱/۵ نفر در سال۶۵ به ۳/۳ نفر در سال۹۵رسیده است.به این ترتیب هرساله خانواده های ما کوچکتر می شود.
با نگاهی به گروه های عمده سنی جمعیت در می یابیم جمعیت زیر۱۵ سال کشور طی سال های اخیر رو به کاهش رفته به طوری که از۵/۴۵ درصد به ۲۴ درصد رسیده است.در مقابل این تغییرات جمعیت بالای ۶۰ سال کشور با سرعت چشمگیری روبه فزونی می رود؛ چنانکه میانه سنی کشور از۲۵ سال در سال۸۵ به۳۰ سال در سال۹۵ رسیده، در واقع تنها طی ۱۰ سال میانه سنی کل کشور ۵سال افزایش پیدا کرده است .بنابر داده های موجود توزیع نسبی خانواده ها براساس تعداد افراد نیز از وضعیت نگران کننده ای حکایت دارد.زیرا خانواده های دو نفره و تک نفره کشور ما فقط در دهه گذشته بیش از ۶ درصد افزایش یافته و در مقابل خانواده های بالای ۵ نفر نیز بیش از ۱۶ درصد کاهش پیدا کرده اند. همچنین میانگین سنی ازدواج نیز به۲۹ سال رسیده درحالی که الگوهای آینده نگاری کشور به ما می گویند که طی سی سال آینده به سالمندی قطعی می رسیم و سی درصد جمعیت کشور را افراد بالای ۶۰ سال تشکیل خواهند داد. به تعبیری روشن تر ما به سمت سونامی سالمندی می رویم که به دنبال این رویه نهادهای حاکمیتی و بخصوص خانواده ها متضرر می شوند. بنابر این برای مقابله با چنین وضعیتی سی سال فرصت داریم چرا که پنجره جمعیتی ما تا حدود۱۴۲۵ تا۱۴۳۰ بازخواهد بود به تعبیری که اکثریت جمعیت در بازه سنی ۱۵ تا ۶۴خواهند بود و این  فرصتی برای اصلاح ساختارهای جمعیتی کشور به شمار می آید اما چنانچه از پنجره جمعیتی عبور کنیم همانند بسیاری از جوامع غربی دیگر امکان اصلاح ساختارهای جمعیتی را از دست خواهیم داد. از این رو برای تغییر این وضعیت نهادهای تصمیم ساز باید مسیر خود را تغییر داده و نسبت به سیاست های خود بازنگری کنند. به این ترتیب در برنامه ریزی ها باید نهاد خانواده به طور جدی مورد توجه باشد تا بازنگری و اصلاح سیاست ها به ثمر بنشیند. همچنین از آنجا که برنامه های کنترل جمعیت طی سال های ۶۵ تا اوایل دهه نود؛ پروژه ای و شبکه ای بوده و از پشتیبانی های سیاست های فرهنگی،اجتماعی و قانونی سیاسی و اقتصادی برخورداربوده است.بنابراین اگر می خواهیم نسبت به اصلاح ساختار جمعیتی موفق شوییم باید سیاست همه جانبه و شبکه ای را که تمام این زوایا را درنظر دارد پیش بگیریم زیرا تنها با اتکا به اقدامات پراکنده نمی توان سیاست ها را تغییر داد. چنانکه تجربیات کشورهای غربی نیز گواه این نظر است .چراکه این جوامع تنها به تصویب قوانین و عطای مشوق های حمایت از خانواده و فرزندآوری همانند پرداخت یارانه های هنگفت؛ اکتفا نکرده و با تغییر سبک زندگی بر تغییر چهارچوب  ارزشگذاری ها توجه کرده اند.در جامعه مانیز برای تحقق این تغییرات باید حرکت های همه جانبه ای صورت بگیرد و این امر نیز رخ نخواهد داد  مگر آنکه نهادهای تصمیم ساز اهمیت این قضیه را درک کنند. در حالی که طی سال های اخیر و با تأکیداتی که در این مقوله وجود داشته هنوز هم درسطوح کلان  چندان به این امر توجه نمی شود. چنانکه لایحه کنترل جمعیت و تنظیم خانواده    مصوبه ۱۳۷۳ به طور کامل لغو نشده و طرح جامع جمعیت و تعالی خانواده بعد از۵ سال هنوز در مجلس به تصویب نرسیده است. همچنین ازعدم توفیق برنامه ریزی های جمعیتی می توان به تداوم کاهش نرخ موالید اشاره کرد.البته این کاهش نیز باید زودتر اتفاق می افتاد که به دلیل آنکه متولدان دهه های ۶۰-۷۰ در سن  بازوری بودند این رویه تأخیر داشته است.این درحالیست که سیاستگذاران جمعیتی همچنان مدعی هستند که جمعیت کشور روند رو به رشدی را پیش گرفته است. درحالی که این گروه از صاحبنظران  برای اثبات  استنادهای خود بالاترین رقم پیش بینی های جمعیتی کشور را مدنظر قرارمی دهند. زیرا بنابر پژوهش های بین المللی درحوزه جمعیت نرخ باروری جوامع در سطوح بالا، متوسط و پایان مورد ارزیابی و آینده نگری قرار می گیرد. در واقع متولیان امر درکشور برای رفع نگرانی و یا انکار مخالفت های خود با سیاست های جمعیتی بالاترین نرخ باروری را درنظر گرفته اند درحالی که ما همچنان با روند کاهش نرخ باروری مواجه هستیم . به نظر می رسد ارائه این گونه آمارها و اطلاعات جای شگفتی داشته دارد. زیرا در تمام دنیا وقتی  داده های جمعیتی به مرز هشدار می رسند تمام مجموعه های سیاستگذاری و برنامه ریزی  به اجماعی کلی می رسند تا وضعیت پیش آمده را اصلاح کنند اما در کشور ما  چنین روندی مرسوم نیست.درحالی که در مواجه با بحران جمعیتی پیش رو از تمام آحاد مردم و متولیان امر انتظار می رود که نسبت به این قضیه توجه کرده و سعی کنند  خانواده را نسبت به آسیب های این پدیده مصون بدارند.

 

منبع : قدس آنلاین
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • دستگیری مدیر شرکت ایرتویا و یکی از کارمندان گمرگ
  • جامعه جهانی تحریم کرد،دیپلماسی ایران سکوت
  • ساخت فیلم دیدار روحانی با صهیونیست‌ها
  • درگیری وحواشی در اردوگاه استقلال
  • چرا غرب بر ایران تمرکز کرده است؟
  • گزینه جایگزین شریعتمداری کیست؟
  • صلح امام حسن(ع) آبروی مسلمین را حفظ کرد
  • نخبگان و استعدادهای برتر علمی با رهبر انقلاب دیدار کردند
  • طرح پیش فروشطگروه صنعتی ایران خودرو
  • فیلم/من پاسدار قاسم سلیمانی
  • فیلم/واکنش محمدباقرقالیباف به شایعات پیرامون
  • راهی جز دور زدن تحریم‌ها نداریم
  • فیلمی از شهدای دزفولی حادثه اهواز
  • وقوع انفجار در «هلمند» افغانستان
  • فوق ستاره رسما از پرسپولیس خداحافظی کرد
  • حواسمان به قاچاق خاک نیست
  • ضرب‌شست چینی‌ها به پرزیدنت مغرور!
  • نگاهی به زندگانی امام حسن مجتبی علیه السلام
  • سرنوشت شمال سوریه یک ماه پس از توافق
  • بی‌خوابی برای فجر
  • مداحی شهادت امام حسن(ع)
  • فیلم/مستند شبکه دوم سیما با موضوع FATF
  • 3سال چشم انتظاری برای ۴.۵کیلومتر آسفالت!
  • روضه جانسوز امام حسن مجتبی(ع)
  • ساحل بندرعباس در هاله ای از دود قلیان!
  • بحث حذف یارانه دهک‌های بالا دوباره داغ شد
  • پولی‌ترین آموزش و پرورش دنیا شدیم
  • مخالفت المالکی با تحریم ایران
  • اعتراف رویترز به شکست طرح ترامپ
  • هشدار به سوپرمارکت‌های داروفروش
  • مه گرفتگی در دو استان
  • نخست وزیر ارمنستان از سمت خود استعفا کرد
  • آماده سازی مواکب حسینی در مرز چذابه/تصاویر
  • خبربد به هوادارن پرسپولیس
  • کاهش نسبی قیمت مرغ
  • 9مجروح در برخورد مینی بوس با تریلی
  • قصرشیرین لرزید
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز / چهارشنبه 25 مهر
  • خبربد به هوادران استقلال و شفر
  • شوک خبری در اردوگاه پرسپولیس:جدایی فوق ستاره سرخ پوشان در نیم فصل قطعی شد/علام رضایت برانکو باجدایی بازیکن پرحاشیه
  • افزایش مصدومان انفجار کارخانه صباباتری
  • فیلم/ برافراشته شدن بزرگترین بیرق حسینی
  • شریعتمداری نباید وزارتخانه دیگری را نابود کند
  • ماتیس: ترامپ ۱۰۰ درصد پشت من است
  • احضار سفیر پاکستان به وزارت خارجه ایران
  • اطلاعیه پلیس تهران در خصوص حضور زنان
  • انتصاب جدید در شهرداری تهران
  • روند کُند سماح برای صدور ویزای زائران اربعین
  • فیلم/ حادثه ای که می توانست دردناک باشد!
  • یافتن شواهدی جدید از کشته شدن خاشقچی
  • ترکیب جدید تیم ملی برای بازی با بولیوی
  • واکنش برانکو به دعوت برای تماشای بازی
  • سخنرانی محکوم فتنه ۸۸ در دانشگاه خلیج فارس
  • خط قرمز برانکو به روی اسم دوبازیکن جنجالی
  • آیاربع پهلوی سلسله جنایت پدرش را می پذیرد؟
  • افزایش مهلت تأدیه مهریه
  • معامله پسته ایرانی در بازار مولوی با دلار!
  • سیگنال‌های معامله آمریکا- عربستان
  • از تشریح شهید رکن‌آبادی تا قتل فجیع خاشقجی
  • جزئیات دیدار روحانی با سفیر جدید هلند
  • میزان و نحوه توزیع بسته‌های حمایتی دولت
  • انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره‌ی آمریکا
  • قتل فجیع زن جوان به دست همسرش
  • دولتمردان مُسِن متموّل و مشکلات مردم
  • لاریجانی مخالفCFTبود
  • روایت استاد دانشگاه آمریکایی
  • جدایی ستاره جنجالی ابی پوش قبل ازنیم فصل
  • میلیاردها دلار ارز دولتی از کشور خارج شد
  • ریاض، سقوط جنگنده سعودی را تایید کرد
  • قیمت جهانی طلا امروز ۱۳۹۷/۰۷/۲۴
  • زمان واریز یارانه مهر ماه
  • دیدار پامپئو با پادشاه عربستان
  • کارنامه ایران مقابل تیم های آمریکای جنوبی
  • پاکسازی کنسولگری عربستان
  • تکذیب ادعای"شنود"شهردار تهران از معاونش