کد خبر: 94509
ف
امریکا درانقلاب‌های مخملی

آیا ازبکستان هم در انتظار انقلاب مخملی است؟

بیانیه مشترک میرضیایف و ترامپ که در کاخ سفید قرائت شد، نشان از پذیرش بسیاری از ارزش‌های غربی توسط میرضیایف دارد. تعهد به این ارزش‌ها ریسک‌پذیری ازبکستان را در قبال انقلاب‌های مخملی به نحو چشمگیری افزایش می‌دهد. اما باید دید در ازای این ریسک‌پذیری، میرضیایف چه امتیازاتی را دریافت کرده است.

آیا ازبکستان هم در انتظار انقلاب مخملی است؟

شوکت میرضیایف، رئیس‌جمهوری ازبکستان طی روزهای گذشته سفری سه روزه را به ایالات متحده آمریکا ترتیب داده است. این سفر بنا به دعوت دونالد ترامپ صورت گرفته و نخستین سفر میرضیایف از دوران ریاست‌جمهوری‌اش در ازبکستان، به ایالات متحده است. پیش از این اعلام شده بود که طی این سفر علاوه بر امضای قرادادها و تفاهم‌نامه‌های گوناگون، بیانیه‌‌ای پایانی نیز تحت عنوان «ازبکستان و آمریکا؛ دوره جدیدی از مشارکت راهبردی» توسط دو رئیس‌جمهور قرائت خواهد شد. اگرچه از کم و کیف سطح مشارکت راهبردی ازبکستان و ایالات متحده همچنان خبری در دست نیست، اما با توجه به مفاد بیانیه قرائت شده توسط کاخ سفید می‌توان پیش‌بینی کرد که در ازای پذیرش ارزش‌های غربی، میرضیایف توانسته به قراردادهای اقتصادی و نظامی دست یابد. چند روز قبل از سفر میرضیایف به ازبکستان، ژنرال جوزف اوتل، فرمانده ستاد مرکزی فرماندهی آمریکا به آسیای مرکزی سفر کرده و علاوه بر دیدار با مقامات سفارت آمریکا، با مقامات عالی‌رتبه امنیتی و سیاسی این کشورها نیز، از جمله ازبکستان، دیدار کرده بود. به گفته برخی رسانه‌ها پیش‌زمینه‌های مذاکرات امنیتی ترامپ و میرضیایف از اهداف دیدار اوتل با رئیس‌جمهور ازبکستان بوده است. به نظر می‌رسد باید در آینده‌ای نزدیک شاهد تحولی در روابط سیاسی-امنیتی ازبکستان و ایالات متحده باشیم.

طی سال‌های پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، ازبکستان و آمریکا روابط پر فراز و نشیبی را تجربه کرده‌اند. در نخستین سال‌های پس از استقلال، با وجود گرایش‌های واگرایانه کریم‌اف نسبت به روسیه، ازبکستان و آمریکا به یکدیگر نزدیک شدند. بی‌ثباتی‌های دره فرغانه، نزدیکی به افغانستان و تجربه مشترک در جنگ داخلی تاجیکستان مهم‌ترین حوزه‌های روابط آمریکا و ازبکستان در این سال‌ها بود. علاوه بر این کمک‌های مالی آمریکا نیز در چارچوب برنامه‌های مختلفی به ازبکستان می‌رسید. اما پس از واقعه 11 سپتامبر شاهد دور جدید از روابط آمریکا و ازبکستان بودیم. حمله آمریکا به افغانستان و موقعیت ژئوپلیتیکی ازبکستان نقطه کانونی این افزایش همکاری‌ها بود. در این دوره ازبکستان با در اختیار قرار دادن پایگاه هوایی خان‌آباد و تامین انرژی نیروهای نظامی آمریکا در افغانستان، نقش مهمی برای آمریکایی‌ها ایفا کرد. البته کریم‌اف هزینه این همکاری را نیز به خوبی دریافت کرد. اما وقوع انقلاب‌های رنگی در قرقیزستان، گرجستان و اوکراین کریم‌اف را با تردید در همکاری‌ با ایالات متحده مواجه نمود. وقایع سال 2005 در اندیجان تردیدهای کریم‌اف محافظه‌کار را به یقین بدل کرد و روابط دو کشور رو به تنزل گذارد.

روی کار آمدن میرضیایف پس از مرگ کریم‌اف در سال 2016 اما با نخستین زمزمه‌های بهبود روابط با آمریکا و روسیه همزمان بود. میرضیایف اگرچه پیش از این نیز در دستگاه سیاسی کریم‌اف متولد شده و رشد یافته است، اما با شیوه مدیریت سیاسی و دیدگاه‌هایی که ارائه نموده، نشان داده متفاوت از سبک و سیاق کریم‌اف عمل کرده است. یکی از مهم‌ترینِ این وجوه تمایز، بدبینی مفرط کریم‌اف نسبت به مسائل امنیتی و برخورد چکشی و سلبی با هر تهدیدی بود. به ویژه پس از تحولات سال 2005 و 2010 قرقیزستان، تحولات سال 2014 اوکراین و نیز تحولات اخیر ارمنستان، با مشاهده رویکردهای اخیر میرضیایف مجددا سوالات پیرامون امکان‌سنجی وقوع انقلاب مخملی در ازبکستان شدت یافته است.


سفر اخیر رئیس‌جمهور ازبکستان به واشنگتن و دیدار با ترامپ نیز که توسط میرضیاف تاریخی خوانده شده می‌تواند زمینه‌های تحلیلی مناسبی برای میزان ریسک‌پذیری ازبکستان ارائه دهد. میرضیایف دیدارش با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور پرحاشیه آمریکا را «تاریخی» خواند و از آغاز عصر جدیدی از مشارکت راهبردی میان دو کشور ابراز خشنودی نمود. در این سفر همچنین به تفاهم‌نامه‌ها و قراردادهای دو کشور به ارزش 5 میلیارد دلار اشاره شد. اما مهم‌تر از همه این موارد، بیانیه پایانی بود که توسط کاخ سفید قرائت شد. تبلور ارزش‌های غربی همچون حقوق بشر، جامعه مدنی، آزادی مذهب و عقاید، توسعه سیاسی و اجتماعی، لیبرالیسم اقتصادی و ... همه نشانه‌های مشترکی از تجربیات کشورهای بسته‌ای است که انقلاب‌های مخملی را تجربه کرده‌اند.

در بیانیه‌ای که روز گذشته پس از این دیدار توسط کاخ سفید قرائت گردید، گفته شد که طی دوران ریاست جمهوری میرضیایف در سال 2016 پس از مرگ اسلام کریم‌اف، ترامپ پیشرفت‌های قابل توجه ازبکستان را در حوزه‌های مهم سیاسی، اقتصادی، و اصلاحات اجتماعی به رسمیت شناخته است. در این بیانیه همچنین آمده است: دونالد ترامپ برنامه‌های اصلاحی میرضیایف را به منظور ارتقاء وضعیت حقوق بشر در ازبکستان را با اشاره به آزادی زندانیان عقاید، حذف مکانیزم سیستماتیک کار کودکان، و پیشرفت قابل توجه در کاهش کار اجباری تحسین کرده است. همچنین تاکید شده که دستاوردهای این سفر شرایط را برای ارتقاء همکاری‌های سیاسی، اقتصادی و امنیتی ازبکستان با ایالات متحده فراهم آورده و اضافه می‌کند که میرضیایف طی نخستین سفر رسمی‌اش به واشنگتن متعهد به اجرای نقشه راه جامعی برای پیشرفت در آزادی مذهب در ازبکستان شده است. بر اساس این بیانیه کاخ سفید میرضیایف گفته است که پیشرفت‌ها در حقوق بشر و آزادی ذیل سیاست‌های وی تحت عنوان «ابتدا منافع مردم ازبک» تداوم خواهد یافت. همچنین برنامه پنج ساله وی برای ترویج حکومت خوب، اصلاحات قضایی و حاکمیت قانون، لیبرالیسم اقتصادی، توسعه اجتماعی و یک سیاست خارجی باز و سازنده، صورت خواهد گرفت.

پذیرش اصلاحات اجتماعی مد نظر آمریکا توسط میرضیایف و تعهد به اجرای آن‌ها در بازه‌های کوتاه‌مدت، می‌تواند نشانه روشنی از زمینه‌های وقوع انقلاب مخملی باشد. اما میرضیایف که در کسوت نخست‌وزیری در کنار کریم‌اف حضور داشته به خوبی از این امر آگاه بوده، و با این حال ریسک این امر را پذیرفته است. سوال اصلی در این زمینه بهای دریافتی در ازای این ریسک‌پذیری است. یکی از مواردی که پیش از این اشاره شد، قراردادها و تفاهم‌نامه‌های اقتصادی میان دو کشور است. اما رقم 5 میلیارد دلار برای ازبکستان اگرچه قابل توجه است، اما نمی‌تواند بهای چنین معامله‌ای باشد. فراهم آوردن شرایط عضویت ازبکستان در سازمان تجارت جهانی و لیبرالیزه کردن اقتصاد این کشور، دیگر امتیازی است که در این دیدار ترامپ قول آن را به میرضیایف داده است. اما این نیز با توجه به وضع تعرفه‌های جدید اعمال شده بر صادرات چین و اروپا به آمریکا توسط ترامپ و اقدامات متقابل این بازیگران بزرگ اقتصادی که زمزمه‌های فروپاشی اصول بنیادین سازمان تجارت جهانی را مطرح نموده، در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. در زمینه سیاسی نیز خروج ازبکستان از انزوا و موازنه روابط فزاینده ازبکستان با روسیه از طریق آمریکا، می‌تواند مهم‌ترین هدف میرضیایف از دیدار با ترامپ باشد. ازبکستان بیش از آمریکا، در صدد بهبود روابط خود با روسیه طی یک سال اخیر برآمده است. اما رقابت با قزاقستان، مهم‌ترین رقیب منطقه‌ای ازبکستان در آسیای مرکزی که پیشرفت‌های چشمگیری طی سال‌های اخیر داشته است، در بعد سیاسی بیشتر مد نظر میرضیاف باشد.

در بعد امنیتی و نظامی البته به نظر می‌رسد ابعاد امتیازات دریافت شده توسط رئیس‌جمهور ازبکستان بیشتر قابل توجه باشد، اما همچنان جزئیاتی از آن منتشر نشده است. پس از تعطیلی پایگاه خانی‌آباد، آمریکا همواره خواهان تاسیس مجدد یک پایگاه لجستیکی در ازبکستان بوده، که کریم‌اف با آن مخالفت کرده است. به نظر می‌رسد با توجه به تصویب پروتکل اخیر در قزاقستان که پس از سفر نظربایف به واشنگتن صورت گرفته بود و به آمریکا برای استفاده از بنادر این کشور در دریای خزر جهت انتقال تجهیزات به افغانستان مجوز می‌داد، ازبکستان نیز در صدد بهره‌مندی حداکثری از این فرصت باشد. به هر ترتیب تجهیزات آمریکایی می‌بایست از طریق خطوط ریلی و مسیرهای زمینی تجهیزات مورد نظر خود را از بنادر قزاقستان و از مسیر ازبکستان به افغانستان منتقل کند. تاسیس یک پایگاه لجستیکی هوایی در ازای تجهیز و نوسازی نیروهای نظامی ازبکستان می‌تواند یکی از گزینه‌های دیگر ترامپ برای میرضیایف باشد.

منبع : تسنیم
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز / چهارشنبه 27 تير
  • ستاره سرخ پوش رسما به استقلال پیوست
  • شلاق‌زدن دسته‌جمعی دانش آموزان! +عکس
  • تلخی حج خونین 94 همچنان باقی است!
  • سکه به دومیلیون و ۶۳۴ هزار تومان رسید
  • تبریک به ارتش سرخ پایتخت
  • ترامپ، تحریم و هر چه "ت" دارد مهم نیست
  • شعری که آقارابه گریه انداخت
  • افزایش بی‌عدالتی با پرداخت ارز مسافرتی
  • تیر خلاص مجمع تشخیص مصلحت نظام به FATF
  • بی‌قراری اصلاحات برای تحریم حاج قاسم سلیمانی
  • تمجید رهبر اازفوق ستاره تیم پرسپولیس
  • هشدار پلیس امنیت به اراذل و اوباشی
  • تابستان خشک ۹۷ هم بارانی شد+جدول
  • شرط طالبان برای مذاکرات مستقیم با آمریکا
  • فرمانده درتیم ارتش سرخ پایتخت ماندنی شد
  • نامه روحانی به آیت الله جنتی محرمانه است
  • نقش قوه قضائیه درتهیه مستند بیراهه
  • حضورمهاجم جنجالی دراستقلال قطعی شد
  • دیدار هیئت دولت با رهبری :پیام‌ها ونکات ناگفته
  • اعزام نخستین کاروان زائران حج تمتع 97
  • شاهزاده خانم‌هایی که تا به امروز ازدواج نکرده‌اند
  • آماده طولانی ترین ماه گرفتگی قرن۲۱ باشید
  • دونالد ترامپ با کلمات بازی می کند
  • پرداخت ارز دولتی متوقف نمی‌شود
  • جایزه سازمان بسیج به ترامپ
  • فیلم/ حضور فامیل "رامبد جوان" در تیم‌ ملی انگلیس!
  • هواداران پرسپولیس هوشیارباشند
  • مواد خوراکی حاوی منیزیم را بشناسید
  • خراسان شمالی لرزید
  • پوتین پایان یافتن برجام را اسفبار توصیف کرد
  • داعش مسئولیت انفجار انتحاری کابل راپذیرفت
  • دستگیری تیم تروریستی داعشی در جنوب غرب
  • علت جداشدن ستاره ای کلیدی تیم استقلال چیست
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز / سه شنبه 26 تير
  • پیشنهادهافبک تیم ملی فوتبال برای تمدید قرار دادبا پرسپولیس
  • آب پاکی ستاره آبی‌پوشان روی دست استقلال
  • اتفاقی در تلویزیون ایران که همه را غافلگیر کرد!
  • ظریف به آمریکاشکایت کرد
  • نامه زنگنه به وزیر نفت عربستان
  • احضار ۱۸ نفر از نوچه‌های سلطان سکه
  • ظریف از آمریکا شکایت کرد
  • تفاوت رفتار اوباما و ترامپ با ملکه انگلیس +عکس
  • فردا؛ ورود پیکر ۶۰ شهید دفاع مقدس به تهران
  • احتمال تغییر در باشگاه استقلال
  • «پژو ۲۰۷ اتوماتیک» ارزان شد +جدول قیمت
  • اندیشکده ای که به دنبال براندازی ایران است.
  • وثیقه ۴۰ هزار میلیاردی متهم ثامن الحجج
  • خفه کردن زن جوان با شال در پارک
  • فرصت 48 ساعته پرسپولیس به امیری
  • چرا جهانگیری درباره خبر استعفایش سکوت کرده
  • دلار رکورد زد
  • هواداران استقلال نباید از ابراهیمی ناراحت باشند
  • مستاجران در حال ترک تهران هستند
  • جلسه ۴ ساعته کی‌روش و تاج در مسکو
  • بازیکن جدید استقلال دیسک کمر دارد
  • جابری انصاری با میشل عون دیدار کرد
  • برخی مدیران وزارت صنعت بازجویی شدند
  • باد و باران در برخی مناطق کشور
  • فیلم/ گفتگو با برنده ۳۰۰ میلیونی جام جهانی
  • اتاق عملیات امریکایی سعودی علیه ایران در پاکستان
  • تکلیف بیرانوند و پرسپولیس مشخص شد
  • گلر ملی‌پوش خلف وعده کرد
  • عکس/ دیدار کارگزاران حج با رهبر انقلاب
  • ارتباط سری امیرانتظام با آمریکا
  • فیلم/ کنایه دیرین دیرین به وزارت راه
  • "معامله‌ قرن" هرگز تحقق پیدا نخواهد کرد
  • بازرسی یا بازجویی؟
  • حرب الجو/ توقع رأی از مردم هم داریم
  • مثال فوتبالی که رهبری در دیدار هیئت دولت زد
  • فیلم/ پشت صحنه آخرین اثر مسعود ده نمکی
  • بازداشت یک زن پیش از انجام عملیات انتحاری
  • جام جهانی تمام شد؛ ایجاد شغل چی شد؟
  • فرق ایران و آمریکا در توافقنامه پاریس +عکس
  • تیام برای استقلال سم است