کد خبر: 72686
ف
سیاسی

جزییات دستگیری شهید مدرس

جزییات دستگیری شهید مدرس

مدرس در جمع نمایندگان اقلیت مجلس پنجم


آن چه در این مقاله کوتاه و مختصر، درباره کیفیت دستگیری و تبعید شهید مدرس ذکر می شود، از قلم و بیان مرحوم ملک الشعرای بهار است که از قول افراد مختلف از جمله فرزندان و بستگان مرحوم مدرس و دیگران نقل کرده است: انتخابات دوره هفتم مجلس شورای ملی تمام شد و مدرس از تهران حتی یک رأی هم در صندوق به نامش خوانده نشد و به قول خودش در سخنرانی مبسوطی که راجع به انتخابات دور هفتم نمود اظهار داشت: «اگر باور کنیم که هیچ یک از مردم تهران به من رأی ندادند، ولی من خودم شخصاً به پای صندوق انتخابات رفته یک رأی به خودم دادم، پس این یک رأی که به نام مدرس بود در صندوق چه شد»؟! این سخن، محافل سیاسی و گردانندگان انتخابات را به وحشت انداخت و دُم خروس به قدری نمایان شد که جای انکار نبود.
در همین وقت یکی از نزدیکان شاه نزد مدرس آمده اظهار می دارد، که اعلیحضرت احوال پرسی نموده گفتند: چون شما از تهران انتخاب نشده‌اید، اجازه بدهید که کاندیدای یکی از شهرستان‌ها شوید و دستور دهم انتخاب گردید!!
مدرس با نهایت تندی و خشونت می گوید: «به سردارسپه بگو اگر مردی، مردم را آزاد بگذار تا ببینی من از چند شهر انتخاب می شوم، و گرنه مجلسی که به دستور تو، من نماینده‌اش گردم، باید درش را لجن گرفت». آن شخص هم مأیوسانه به عرض رضاخان می رساند که مدرس چنین گفت.
 
 .
شاه، چاره را منحصر به این می‌بیند که به او تکلیف کند، از سیاست کناره جویی نماید و این پیغام نیز به مدرس رسانده می شود. جواب باز معلوم است، می‌گوید: «من وظیفه انسانی و شرعی خویش را دخالت در سیاست و مبارزه در راه آزادی می‌دانم و به هیچ عنوان دست از سیاست برنمی‌دارم و هر کجا هم باشم همین است و بس».
رضاخان از مدارا و سازش با ایشان ناامید گشته و دستور تبعید مدرس را به یکی از شهرستان‌ها به رئیس شهربانی وقت می دهد.
رئیس شهربانی هم به بهانه سازش مدرس با ایلات و عشایر و قصد انقلاب، در تاریخ دوشنبه ۱۶ مهرماه ۱۳۰۷ش مطابق با ۲۲ جمادی الثانی ۱۳۴۷ق، شخصاً با تعداد بسیاری پاسبان و نظامی، نیمه شب به خانه مدرس ریخته و او را توقیف و همان شب از تهران خارج می‌کند.
شرح این ماجرا، از زبان فرزندان مدرس که در همان شب ناظر صحنه بوده و همچنین خواهرزاده ایشان که بعد از خارج نمودن مدرس از خانه اش، از مدرسه سپهسالار به قصد منزل مدرس حرکت می‌کند، عیناً آورده می‌شود: عصر روز دوشنبه ۱۶ مهرماه ۱۳۰۷ش بود که مدرس بر اساس عادت همیشگی خود، برای رسیدگی به اوضاع مدرسه سپهسالار و امتحان طلاب، به کتابخانه مدرسه آمده و به اتفاق عده ای دیگر به کار پرداختند. در این هنگام خواهرزاده خویش (آقای دکتر محمدحسین مدرسی که آن روزها در مدرسه سپهسالار حجره داشته و در ردیف طلاب علوم دینی بوده است) را احضار و به ایشان دستور می‌دهند که در حجره خویش، چای تهیه و بیاورد.
دکتر مدرسی متوجه می‌شود که علاوه بر یک نفر بازرس (کارآگاه) که همیشه، حتی در هنگام حمام رفتن مدرس هم همراه ایشان بود، یک نفر پاسبان نیز اضافه شده و هنگامی که مدرس وارد حجره خواهرزاده خود می شود، آن دو نفر (بازرس و پاسبان) نیز همراه ایشان داخل حجره می شوند. مدرس در حالی که اول به آنان چای تعارف می‌نماید، پس از صرف یکی دو فنجان و لحظه ای استراحت برخاسته و در حالی که غروب آفتاب نزدیک بوده به سوی منزل حرکت می‌نماید. البته مأمورین هم طبق دستور، همراه ایشان می روند. ایشان پس از این که وارد منزل می شود، تا پاسی از شب گذشته، در اطاق مخصوص خویش که نسبتاً بزرگ و فرش آن عبارت از زیلوی کهنه ای بود که تا نیمی از کف اطاق را می پوشانیده و تمام محتویات آن اطاق، یک منقل گِلی، چند استکان و یک قوری همراه با یک قلیان و چند جلد کتاب بیش نبود، سرگرم مطالعه می گردند، که ناگاه صدای درِ منزل بلند می شود. خدمتکار آقا که مردی به نام عمواوغلی بود، در را باز می کند. به مجرد باز شدن در خانه، «سرتیپ محمد درگاهی»، (معروف به محمد چاقوکش)، رئیس کل شهربانی وقت تهران، که عداوتی خاص با مرحوم مدرس داشت و در پی فرصتی می‎گشت تا عقرب صفت، زهر خود را فرو ریزد، در شام دوشنبه شانزدهم مهر ماه ۱۳۰۷ش با عده بسیار زیادی پاسبان به درون منزل ریخته و صحن خانه پر از مأمورین مسلح می شود. فرزندان مدرس که در اطاق های مختلف بوده اند، از آن همه همهمه و سر و صدا بیرون ریخته و یکی پس از دیگری مورد خشم و توقیف مأمورین قرار می گیرند: آقاسیداسماعیل پسر بزرگ ایشان، پس از این که چند جای بدنش مجروح می شود در زیرزمین خانه محبوس می شود. آقای دکتر مدرس (سیدعبدالباقی)، فرزند دیگر مدرس را توقیف و به کلانتری محل برده و زندانی می کنند. دختر بزرگ مدرس به نام «خدیجه بیگم»، خود را به صحن حیاط رسانده و به دستور درگاهی، پاسبانان او را به زور به سوی یکی از اطاق ها می برند و چون مقاومت می‌نماید، در اطاق را به شدت می‌بندند که در اثر ضربه ای که به بدن او وارد می‌شود، بیهوش می‌شود. دختر دیگر مدرس به نام «فاطمه بیگم» که فرزند کوچک بود، با فریاد و فغان از اطاقی به طرف اطاق دیگر می دود و با زاری و فریاد کمک می طلبد، که پاسبانان او را نیز در اطاقی تاریک زندانی می کنند. مدرس در حالی که کاملاً متوجه جریان شده، شدیداً به درگاهی اعتراض می‌نماید که به این ترتیب وارد خانه دیگران شدن و حقوق طبیعی و قانونی افراد را پایمال نمودن، خلاف اصول انسانی و قانون است. وقتی فریاد اعتراض مدرس بلند می‌شود، عده‌ای از پاسبانان، دست از بیداد برداشته و درگاهی وقتی که چنین می بیند، پاسبانی را به بیرون از خانه فرستاده و او پس از لحظه ای با عده زیادی پاسبان وارد منزل می شود و در حقیقت سربازان تازه نفسی را وارد میدان کارزار می کند، سپس نامه‌ای را که حکم تبعید بود، به دست مدرس می‌دهد و او را در حالی که نه عمامه بر سر داشته و نه عبا، بر دوش گرفته با ضرب و شتم فراوان و بدون این که بگذارد آن سیدجلیل حتی کفش به پای خود نماید، از خانه بیرون می برد.
مدرس را از میان صفوف بهت زده مأموران و تفنگ داران شهربانی که سراسر کوچه را پر کرده بودند به همان وضع به داخل ماشینی که در سر کوچه منتظر بود می کشانند و او را در حالی که از شدت درد به خود می پیچید و ضربه چکمه درگاهی، سینه او را در هم کوبیده و در اثر آن به قلب او آسیب رسیده بود، از تهران خارج می نمایند. البته این همه شتاب و عجله به خاطر آن بوده که مبادا مردم متوجه گردند و شهر، دچار انقلاب و شورش شود، و یا حداقل رسوایی بیشتری به بار آورد. حتی در آن شب، دستور داده شده بود که چراغ های خیابان ها و کوچه های اطراف خانۀ مدرس روشن نشود و به مغازه داران تکلیف شده بود که شب هنگام، مغازه های خود را ببندند؛ چون تبعید مدرس، کاری بزرگ بود، و البته می بایست رعایت همه گونه احتیاطی را نمود.

منبع : فارس
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • چرا مرحوم آیت‌الله مهدوی‌کنی راضی به انتشار خاطراتش شد؟
  • آیا شهردار تهران ممنوع‌التصویر است؟
  • جنجال نماینده اصلاح‌طلب مجلس در یادواره شهید حججی
  • جزئیات قتل "اهورا" از زبان دادستان مرکز استان گیلان
  • شکست پرسپولیس و صعود استقلال
  • آغاز تحویل خودرو ۲۰۰۸ با موعد مهرماه
  • جنگ‌طلبان بیشتر نگران رعایت برجام توسط ایران هستند
  • واژگونی خودرو حامل دانش آموزان در مشگین شهر
  • ترکیب پرسپولیس برابر الهلال اعلام شد
  • 40سال همسایگی با ایت الله بهجت وخاطرات آن
  • تیزر فیلمی عرق شرم بر چهره ام نشاند
  • واکنش دانشجویان به سخنان روحانی وکدخدا
  • فیلم/ سیل در مازندران!
  • اولین خسارت باد شدید در تهران
  • سقوط وحشتناک تیر برق عظیم روی ماشین
  • جعبه سیاه مالی انحراف در کنار بقایی
  • بارسلونا مشتری پدیده فوتبال برزیل شد
  • علاقه مایلی‌کهن به مربی لیگ برتری
  • تحلیل غلط خطرناک تر از جاسوس درتیم مذاکره
  • رصد سایت‌ ها، شبکه های اجتماعی و روزنامه ها
  • فیلم/۲۳ روز مانده به اربعین
  • پخش بروشورهای ضدترامپ بر فراز آسمان سئول
  • قیمت طلا کاهش یافت
  • عکس/دیدار وزرای خارجه ایران و ازبکستان
  • شوک فیفا به الهلال قبل از بازی با پرسپولیس
  • فیلم/افشاگری عزیزی از قلیان کشیدن فوتبالیست‌ها
  • آزادسازی شهر رقه در سوریه
  • بارزانی داعشی‌ها را به جان ارتش عراق انداخت
  • فوری/تیراندازی در خیابان جمهوری تهران
  • بهنام برزای به استقلال بازمی گردد؟
  • کشنده ترین و سریعترین ماده مخدر صنعتی
  • لیست خروجی شفر در نیم‌فصل؛
  • کابوس استقلال از آسیا حذف شد
  • آمریکا دچار بی‌وزنی در سیاست شده است
  • عملکرد عالی مهاجم ایرانی لیگ یونان
  • دختر نجومی بگیر در روسیه آفتابی شد
  • کاهش ۵ درجه‌ای دما و وزش باد شدید در تهران
  • کمیته حقوق بشر سازمان ملل
  • حمله مرگبار طالبان به مرکز پلیس افغانستان
  • ترامپ درباره توافق هسته‌ای ایران مرتکب اشتباه شد
  • سیاست ضدایرانی ترامپ
  • حمله مرگبار طالبان به مرکز پلیس افغانستان
  • احتمال اجلاس آتی شورای همکاری خلیج‌فارس
  • داعش مسئولیت حمله به فلسطین را پذیرفت
  • چاقوکشی در یک ایستگاه مترو در لندن
  • گندم‌نماهای جو فروش شدند استاد اخلاق!
  • بازگشت کرکوک به حاکمیت عراق
  • کنترل نیروهای عراقی بر ۲ حوزه نفتی دیگر
  • مترجم شفر رفتنی شد؟
  • رشد ۲/۸ درصدی معاملات مسکن در تهران
  • کنترل استان دیالی به دست نیروهای عراقی
  • دوحه هیچ طرحی برای حل بحران ارائه نکرده است
  • خبر شوک آور برای الهلال قبل از دیدار برابر پرسپولیس
  • پاداش نیمار برای کسب هر توپ طلا
  • سپاه پرچمدار مبارزه با گروه تکفیری و تروریستی
  • تماسهای تلفنی موگرینی و وزیر خارجه آلمان
  • مذاکره دولت با رئیس دانشگاه بوعلی‌سینا
  • برانکو: آرژانتین هم در انتخابی ضعیف بود
  • اعمال تحریم های نفتی علیه کره شمالی
  • انتشار عکس هایی از جنگنده اف ۵ ایرانی
  • واکنش گل‌محمدی به بازداشت جهانیان
  • مشاهده شی نورانی عجیب و غریب
  • دومین ماهواره جاسوسی آمریکا به فضا رفت
  • عکس/ مادر ناصرالدین شاه
  • خزان خودکفایی گندم
  • متهمان باند بزرگ قاچاق دختران محکوم شدند
  • زنانه شدن کلانشهرها
  • انتقاد شدید فتاح از حسن روحانی!
  • اتفاقی عجیب در لیگ دسته اول
  • بیانیه عمار حکیم درمورد عملیات کرکوک
  • حمله شبانه به تعدادی وب‌سایت ایرانی
  • شاخص بورس در آغاز معاملات قد کشید
  • قلیان کشیدن مدافع استقلال کنار 2 هنرمند
  • قطعی پراکنده برق در سه استان شمالی
  • فیلم/ درگیری‌های ارتش سوریه در شهر المیادین