کد خبر: 151058
ف
قدیمی‌ترین آیین عاشورایی یزد

نخل‌برداری نماد تشییع شهدای کربلا

یزد ـ نخل‌برداری یکی از کهن‌ترین آیین‌های عزاداری در یزد است و معمولا در مناطق مختلف، عصر عاشورا به نشانه تشییع پیکر شهدای کربلا به ویژه اباعبدالله الحسین (ع) برگزار می‌شود.

نخل‌برداری نماد تشییع شهدای کربلا

نخل‌برداری که از چند سال پیش در فهرست آثار معنوی کشور به ثبت رسید، یکی از زیباترین و پرسوز ترین مراسم عزاداری اباعبدالله الحسین (ع) است و گرچه این مراسم نمادین است، اما شکوه و سوز و گذار خاص خود را دارد.

نخل یک سازه چوبی و نماد تابوت سیدالشهدا (ع) است و از آنجا که پیکر شهدای کربلا بعد از شهادت تشییع نشد، نخل‌برداری به جبران این اتفاق غم‌انگیز توسط یزدی‌ها اجرا می‌شود و از آنجا امام حسین (ع) و آخرین یارانشان بعد از نماز ظهر عاشورا به شهادت رسیدند، مراسم نخل‌برداری در اغلب مناطق یزد، عصر عاشورا برگزار می‌شود.

مراسم نخل‌برداری ویژه شهر یزد و برخی شهرهای دیگر استان از جمله تفت، مهریز، اشکذر و میبد است و در دیگر شهرستان‌ها مراسم عزاداری اندکی متفاوت از این شهرهاست البته به جز استان یزد، مراسم نخل‌برداری البته نه با شکوهی که در یزد برگزار می‌شود، در کاشان و برخی مناطق استان اصفهان نیز برگزار می‌شود که البته هم سازه  نخل در این مناطق متفاوت است و هم آیین برگزاری نخل‌برداری.

نخل‌برداری به نوعی نماد انسجام و همدلی عزاداران حسینی

نخل‌برداری به نوعی نماد انسجام و همدلی عزاداران حسینی نیز به شمار می‌رود زیرا با همکاری و همیاری اهالی در تمام مراحل مراسم، از کمک مالی و تهیه چوب و دیگر وسایل آن گرفته تا کمک در تزئین و عَلَم کردن آن و حمل آن در روز عاشورا و ... برگزار می‌شود و جالب اینکه در برخی موارد، زرتشتیان یزد نیز در ساختن نخل‌ها، همیاری و همکاری دارند زیرا آنها حضرت سیدالشهدا (ع) را همسر شهربانوی ایرانی دانسته و نسبت به ایشان احترام و ارادت خاصی قائل هستند.

در گذشته مراسم آذین بندی و آماده کردن نخل‌ها برای ایام عزاداری ماه محرم با یک فراخوان، بسیج همگانی اهل محل و یا آبادی صورت می‌گرفت اما اکنون جمعی از جوانان این مسئولیت را بر عهده دارند و از چند روز قبل از آغاز محرم تا روز تاسوعا، به تدریج نخل را سیاه‌پوش می‌کنند.

رسم سنتی بر این شکل بود که وقتی می‌خواستند نخل‌ها را برای انجام مراسم محرم و عاشورای حسینی آماده کنند، چند روز پیش از فرا رسیدن محرم، آیین‌هایی برای گردآوری کمک‌های گوناگون از مردم انجام می­‌شد و مردم نیز از یک تکه ریسمان گرفته تا پارچه­‌های الوان، چراغ‌ها، آیینه­‌ها، خنجرها، دشنه­‌ها، زنگوله­‌ها، سپرها و دیگر زیورآلات را برای آذین‌بندی هرچه باشکوه‌تر نخل، به میدان‌های محل تحویل می‌دادند.

یکی از کارشناسان فرهنگ عامه یزد در مورد آیین نخل‌برداری در یزد به خبرنگار مهر گفت: نخل یک سازه چوبی است که قسمت جلو و عقب آن از قطعات کوچک چوب به شکل نخلی بزرگ و شبکه شبکه ساخته شده و وسط آن با چوب، اسکلت‌بندی شده است.

صدیقه رمضانخانی افزود: برای پایه‌های نخل، چهار قطعه چوب به صورت عمودی در چهار طرف و برای بلند کردن آن چند قطعه چوب به صورت افقی تعبیه شده و برای بستن آن، تعدادی از خدام حسینیه از صبح هشتم محرم دست به کار می‌شدند. آنها روی نخل پارچه مشکی و در اطراف آن خنجر، آیینه­های بزرگ آویزان می‌کردند اما دو سمت پهن‌تر نخل که شکل سرو دارد، پارچه ای با تصویری از بارگاه اباعبدالله الحسین (ع) و حضرت عباس (ع) نصب می‌کنند.

عناصر به کار برده شده در نخل نماد حوادث و اشخاص واقعه عاشورا

وی بیان کرد: مردم و عزاداران هر کدام از عناصر به کار برده شده در نخل را نمادی از یک حادثه و متعلق به شخص خاصی در حادثه کربلا می‌دانند به عنوان مثال چوب نخل به عنوان تابوت سیدالشهدا، سیاهپوش کردن آن به نشانه پارچه سیاه روی پیکر، شمشیر و نیزه‌ها به علامت تیر و نیزه‌های وارد شده بر بدن امام حسین (ع)، سرو نخل به عنوان قد و قامت علی اکبر (ع)، آیینه نماد نور وجود مبارک امام حسین(ع)، علم‌هایی که بر نخل بسته می‌شود، نماد علمدار امام  حسین(ع)، پارچه‌های زینتی که بر نخل می‌بندند نماد حجله حضرت قاسم (ع)، زنگ‌هایی که در قدیم بر آن می‌بستند و اکنون دیگر از آن استفاده نمی‌کنند، نماد زنگ کاروان امام حسین(ع)، عزادارانی که نخل را بر می‌دارند به عنوان تشییع کنندگان و .... برای مردم شناخته شده است.

رمضانخانی ادامه داد: هر چند امروز نخل‌هایی با این وسعت تزئین کمتر دیده می‌شود و تنها به سیاه‌پوش کردن و تزئینات ساده بسنده می‌شود اما باز هم نخل بندی و نخل گردانی، آیینی باشکوه است که با عظمت خاصی توسط یزدی‌ها برگزار می‌شود و از  جمله آیین‌هایی است که کمتر به فراموشی سپرده شده و از همه مهمتر اینکه کمتر دچار تحریف شده است.

وی بیان داشت: نخل‌ها پس از آذیین بندی بسیار سنگین‌تر از آنچه هستند می شوند و وزن برخی نخل‌ها نظیر نخل میدان امیرچقماق یزد که از جمله نخل‌های بزرگ استان یزد به شمار می‌رود یا نخل تفت به صدها تن می‌رسد و برای نخل گردانی نیاز به حضور و همکاری بیش از صد مرد قوی هیکل است.

حضور گردشگران داخلی و خارجی برای تماشای مراسم نخل‌برداری

مراسم نخل‌برداری علاقمندان بسیاری دارد به نحوی است که اکنون سال‌هاست حتی گردشگران خارجی از کشورهای اروپایی برای تماشای این مراسم به یزد سفر می‌کنند.

مردم یزد نیز نذر و نیاز بسیار در مراسم نخل‌برداری می‌کنند و گاه هنگام نخل‌برداری در برخی مناطق یزد، ذبح گوسفند، توزیع شربت، دود کردن اسپند، پخش نقل، حلوا و ... مشاهده می‌شود.

مراسم نخل‌برداری در تمام مناطق استان با شکوه ویژه‌ای برگزار می‌شود اما مراسم نخل‌برداری تفت به خاطر جمعیت بسیار و مراسم ویژه‌ای که توسط یکی از هیئت‌های این شهر برگزار می‌شود، علاقمندان بیشتری دارد.

 

 

    •  
    •  
    •  

منبع : مهر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • نقشه استراماچونی در دربی شکست خورد
  • تحلیل سرمربی سابق پرسپولیس از دربی 90
  • دلیل افزایش ۳برابری قیمت لوازم‌التحریر چیست؟
  • محرومیت هافبک پرسپولیس و احضار ۴ بازیکن
  • مهم‌ترین اولویت آموزش و پرورش در سال جاری
  • رئیس‌جمهور برای سفر به نیویورک تردید داشت
  • سردرگمی دفاترای‌سی‌تی روستایی دراستان یزد
  • وقتی شهرآورد پرسپولیس را بهترین می‌کند
  • آخرین جزئیات از عرضه برق در بورس
  • تشدید تردیدها به بازگشت تولید نفت عربستان
  • ارسال پیامک«قطع یارانه»برای۲۰۰ هزار خانوار
  • مقصر باخت استقلال در دربی ۹۰ معرفی شد
  • شناسایی سنگ پران‌های شهرآورد ۹۰
  • طلا در دو راهی افزایش یا کاهش قیمت!
  • دلیل باخت استقلال در دربی را فاش شد
  • دفاع مقدس امروز اقتصادی و سایبری است
  • آغاز پیش فروش بلیت قطارهای اربعین
  • رویداد اکتشافی ایران افتتاح می‌شود
  • پمپئو: چرا همه به ظریف توجه می کنند؟
  • اعلام زمان برگزاری نمایشگاه کتاب تهران
  • اخلالگران دربی تهران شناسایی شدند!
  • واکنش برانکو به برد پرسپولیس در دربی
  • مقاومت۷۰درصد پزشکان دربرابرنصب کارتخوان!
  • خبر مهم برای پرسپولیسی‌ها پس از دربی
  • چند هوادار مصدوم از دربی 90 به جا ماند؟
  • این بی‌شخصیت‌ترین استقلالِ تاریخ است
  • صحنه بستن بند پوتین را فراموش نکنید
  • استوری جالب سیامک نعمتی پس از دربی
  • موگرینی با ظریف در نیویورک دیدار کرد
  • ارتباط صمیمی عراقچی با وندی شرمن +عکس
  • همه رکوردهای منفی استقلالِ استراماچونی
  • توضیحات سردار کمالی درباره مدت سربازی
  • سوما: برانکو بدترین مربی‌ای بود که دیدم
  • نقش منافقین در تحریک صدام برای حمله
  • پمپئو: چرا همه به ظریف توجه می کنند؟
  • الکترونیکی شدن قبوض برق از امروز
  • نظر متفاوت کارشناسان درباره گلزن دربی
  • نوری به نهانخانه کشتی
  • افشاگری خسرو حیدری در برنامه تلویزیونی
  • بعد از دربی در رختکن استقلال چه گذشت؟
  • بازیکنی که نیامده رکوردهای دربی را شکست!
  • سردار جلالی: دفاع مقدس امروز سایبری است
  • پست علی پروین پس از برد پرسپولیس
  • قالیباف نوه‌اش را راهی مدرسه کرد
  • ردپای انحصار در سفارش آنلاین غذا
  • پوسترهای مناسب موکب ها و زائران ایرانی
  • زمان آغاز پیش‌فروش بلیت قطارهای اربعین
  • فاتحه‌ای بخوانید بر موسیقی این کشور!
  • روی خوش بازار به قیمت کالا‌های اساسی
  • بازیکنی که استقلال را وارد بحران کرد!
  • اعلام زمان اتمام ساخت پلاسکو
  • دومین توهین به فهم مخاطب در چند قسمت
  • رفتار زشت بازیکن پرسپولیس علیه استقلالی‌ها
  • پزشکان بی‌کارتخوان مجرم هستند!
  • نتیجه مذاکره مجدد با آمریکایی‌ها
  • اقدام جالب یک معلم برای دانش‌آموزان
  • نقش منافقین در تحریک صدام برای حمله به ایران
  • رشد یک درصدی نرخ نفت
  • پیش‌بینی وضعیت آب و هوای کشور
  • صحنه‌ای که باعث درگیری بازیکنان دربی شد!
  • قیمت‌ خودروهای چینی باید کاهش یابد
  • آمریکا ایران را متهم کرد تا از یک آبروریزی جلوگیری کند
  • آخرین تغییرات قیمت ارز (۹۸/۰۷/۰۱)
  • ابهامات انتشار آمار رشد اقتصادی
  • کارنامه آزادکاران در نورسلطان
  • کاهش ۱۵ درصدی قیمت انواع میوه در بازار
  • نحوۀ انجام معاملات در بازار پایه فرابورس ایران
  • ایران جزو هشت کشور سازنده رادار پسیو
  • امضای وزیر بهداشت پای بی‌قانونی داروخانه‌ها
  • درود به برادران ما در جمهوری اسلامی
  • مدارک جعلی کارکنان یک اداره دولتی لو رفت
  • انتخاب احتمالی هاشمی؛ خلاف اساسنامه کمیته
  • صحبت های جنجالی بازیکن پرسپولیس
  • زوج کرمانشاهی مقابل چشمان فرزندشان جان دادند
  • حرف‌های ما برای آمریکایی‌ها خیلی تلخ است/