کد خبر: 103403
ف
چگونگی آتش‌سوزی:

۲۸ مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

سینما رکس آبادان در شب هنگام ۲۸ مرداد ۱۳۵۷ و در حین نمایش فیلم گوزن‌ها دچار آتش‌سوزی گردید و قریب به اتفاق حاضران در سینما زنده در آتش سوختند. تحقیقات حاکی از عمدی بودن حریق بود. همزمانی این رویداد با اعتراضات و آشوبهای انقلاب ۱۳۵۷ و طولانی شدن رسیدگی به آن در سالهای بعد از انقلاب، گمانه‌های مختلفی را پیرامون عاملان این حادثه ایجادکرد.

۲۸ مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

سینما رکس آبادان در شب هنگام ۲۸ مرداد ۱۳۵۷ و در حین نمایش فیلم گوزن‌ها دچار آتش‌سوزی گردید و قریب به اتفاق حاضران در سینما زنده در آتش سوختند. تحقیقات حاکی از عمدی بودن حریق بود. همزمانی این رویداد با اعتراضات و آشوبهای انقلاب ۱۳۵۷ و طولانی شدن رسیدگی به آن در سالهای بعد از انقلاب، گمانه‌های مختلفی را پیرامون عاملان این حادثه ایجادکرد.

cinma rex 4 28 مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

چگونگی آتش‌سوزی

 یکی از مهمترین حوادث سال ۵۷ که باعث خشمگین کردن مردم و سرعت بخشیدن به انقلاب ۵۷ شد، فاجعه به آتش کشیدن سینما رکس آبادان بود. علت خشمگینی مردم، نسبت دادن این فاجعه به عوامل حکومت پهلوی بود.در حدود ساعت ۲۱:۴۵ شب بیست و هشتم مرداد طبق آمار دقیق ۶۳۰نفر از کسانی که به تماشای فیلم گوزن‌ها در آخرین سانس به سینما رفته بودند در آتش سوختند. تعداد کشته‌شدگان بعداً به بیش از ۶۷۷ نفر افزایش یافت.

 سینما در زمانی دچار آتش‌سوزی شد که در حال نمایش فیلم گوزنها، ساخته مسعود کیمیایی بود. این فیلم به گونه‌ای اشاره کوتاه و گذرایی داشت به روزهای فرار و مرگ یک مبارز مسلح علیهحکومت پهلوی و بسیاری بر این عقیده بودند که فیلم به بخش کوچکی از واقعه سیاهکل پرداخته‌است. همین امر موجب برخی گمانه‌زنی‌ها مبنی بر دخالت ساواک در این آتش‌سوزی گردید.

 متقابلاً در فضای انقلابی سال ۱۳۵۷ مقامات وقت حکومت پهلوی با نسبت دادن این رویداد به «مارکسیست‌های اسلامی» آن‌ها را متهم کردند «به جای تمدن بزرگ، وحشت بزرگ» به مردم می‌دهند.

cinma rex 3 1 28 مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

 شاه بعدها از این عمل دادستان گلایه کرد و در کتاب پاسخ به تاریخ نوشت «مقصر واقعی به عراق گریخت و در آنجا دستگیر شد. اعترافات او ثبت شد؛ ولی قضاتی که مرعوب شده و یا جبون بودند بر این قضیه سرپوش گذاشتند.»

 انقلابیون مسئولیت این واقعه را به گردن ساواک انداختند و آن را یک حرکت انحرافی برای بدنام ساختن انقلابیون قلمداد کردند. سید روح‌الله خمینی صراحتاً شاه را عامل این فاجعه دانسته و آنرا شاهکار شاه خواند.اظهارات خمینی در اندک زمانی مقبولیت عام یافت. این در حالی است که مخالفان در سال ۱۳۵۷ بیش از ۳۰ سینما را آتش زدند و سال ۵۷ را سال سینما سوزی نامگذاری کردند.

 در سال ۱۳۵۹ فردی به نام حسین تکبعلی‌زاده که قبل از انقلاب به همین اتهام دستگیر شده بود، اقرار کرد که عامل جنایت او و دوستانش که پس از آتش سوزی مفقود شدند، بوده‌ اند. او دستگیر و پس از هجده جلسه محاکمه، در دادگاهی به ریاست سید حسین موسوی تبریزی به اعدام محکوم و تیرباران شد[نیازمند منبع]. به همراه تکبعلی زاده افراد زیر نیز اعدام شدند: سروان منوچهر بهمنی: ستوان شهربانی آبادان، علی نادری صاحب سینما رکس، اسفندیار رمضانی مدیر داخلی سینما رکس، سرهنگ سیاووش امینی آل آقا رییس سابق اطلاعات شهربانی آبادان و فرج‌الله مجتهدی کارمند ساواک.

cinma rex 5 28 مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

 در جریان محاکمات مشخص شد که تکبعلی زاده که فردی معتاد و بیکار بود، هیچ وابستگی به رژیم شاه نداشته و به خیال خود این حرکت انقلابی را در جهت پیشبرد مقاصد انقلاب انجام داده بود.

سرنوشت سینما

 بقایای سینما در سال ۱۳۸۴ تخریب و به مجتمع تجاری تبدیل شد. کشته شدگان سینما شهید محسوب شدند و همچنان برای بزرگداشت آنان مراسم گلباران بر مزارشان برگزار می‌شود.

اظهار نظرها

 فرج الله سلحشور در سخنانی گفت «قبل از انقلاب اسلامی ماهیت سینما برای مردم روشن بود و … من جزء کسانی بودم که قبل از انقلاب سینما آتش زدم و متأسفانه بعد از انقلاب برای همان سینماها موزه درست شد و هنوز هم از آنها حمایت می‌شود.» از آنجا که در مقطعی که «پیش از انقلاب» معمولاً خوانده می‌شود، به جز سینما رکس سینمایی آتش زده نشده، و در آستانه پیروزی انقلاب سینماهایی آتش زده شد، احتمالاً منظور سلحشور همان آتش زدن در آستانه انقلاب است.

هنری پرکت، افسر مسئول امور سیاسی و نظامی سفارت آمریکا در تهران در سال‌های ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۶ [۱۳۵۱ تا ۱۳۵۵] و مسئول میز ایران در وزارت امور خارجهٔ ایالات متحده در سال‌های پرالتهاب ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۱ [۱۳۵۷ تا ۱۳۵۹] ضمن گفتگویی تفصیلی با چارلز استوارت کندی گفت: «متعاقباً اواخر ماه اوت، شاید بیست و پنجم، توی تالار سینمایی در بندرعباس [گوینده اشتباه می‌کند. منظور آبادان است. م.] آتش‌سوزی شد و فکر کنم ۷۰۰ نفر کشته شدند چون درها قفل شده بودند.

cinma rex 2 1 28 مرداد ، سالروز فاجعه آتش زدن سینما رکس آبادان

فاجعهٔ هولناکی بود. آدم‌های شاه تقصیر را انداختند به گردن روحانیون. در جریان راهپیمایی‌های ماه قبلش، روحانی‌ها اغلب به تالارهای سینما حمله کرده بودند که فیلم‌های غربی گناه‌آلود نشان می‌دهند. این بود که ساواک در جامعه چو انداخت که این قضیه هم کار روحانی‌ها است.

در ایران هیچ‌کس این ادعا را باور نکرد. همه اعتقاد داشتند حکومت این کار را کرده و تقصیرش را انداخته به گردن روحانی‌ها. همین سطح بی‌اعتمادی مردم به حکومت را نشان می‌داد. هیچ‌کس در هیچ زمینه‌ای حرف حکومت را باور نمی‌کرد.

ما در آن برهه گزارش خیلی کوتاهی ــ در حد چند جمله ــ از سی‌آی‌ای گرفتیم که از قول یکی از رابط‌های سی‌آی‌ای در ساواک می‌گفت ساواک مقصر است. کی می‌داند این ادعا درست بود یا نه؟».

منبع : اسمونی
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • شاه ماهی راز جدایی از پرسپولیس را گفت!
  • توهین مشاور ترامپ به رئیس جمهور ایران
  • روایت جان کری از محمد جواد ظریف در لوزان
  • دیدار مدال‌آوران کاروان ورزشی ایران بارهبر
  • تلاش برای بقای افشانی
  • خانه تکانی شفر پیش از دیدار حساس دربی
  • اندیشکده‌های آمریکایی از دیدار روحانی و ترامپ در سازمان ملل
  • نوه حضرت امام خمینی(ره) از ایران هجرت کرد
  • شوک خبری در اردوگاه پرسپولیس
  • تهدیدجدید برای هاتگرام و تلگرام‌طلایی
  • جزئیات معافیت و کسری خدمت فرزندان ایثارگران
  • «بشار اسد» به «پوتین» تسلیت گفت
  • استقلال به دنبال محروم کردن منشا
  • مهریه عروس ایرانی که هرگز تکرار نمی شود!
  • فیلم/عیادت نماینده رهبرانقلاب از مجروحان اهواز
  • آغاز اکران ۵ فیلم سینمایی از چهارشنبه
  • فعالیت آمریکا و اسرائیل در حادثه اهواز
  • نیویورک محل دوئل ترامپ و روحانی خواهد بود
  • چه کسانی جایگزین افشانی هستند؟
  • دیدار رهبر انقلاب بامدال‌آوران کاروان ورزشی
  • قیمت سکه و طلا امروز دوشنبه ۲ مهر + جدول
  • فیلم/تقدیر از نظامی "ناجی مردم" در اهواز
  • فیلم/ ابتکار جالب قالیباف برای یک رزمنده مجروح!
  • فیلم/ پشت پرده منابع مالی شبکه"من و تو"
  • راز گریه کردن دیکتاتور قلدر پیش همسر دوم!
  • شوک شفر به استقلال و بازیکنان
  • سردارسلای:می دانید که انتقام سختی می گیریم
  • رابطه حادثه تروریستی اهواز با تصویب FATF
  • وقتی لیبرال‌ها راه حل با داعش رامذاکره می‌دانند
  • خودت بمال وزیر بهداشت دردسر شد
  • اشنا خطاب به وزیر بهداشت: بر زخم‌ها نمک نپاشیم
  • تصمیم مهم فرانسه درباره تحریم های ایران
  • واکنش دانمارک به درخواست ایران
  • درخواست مادر شهید 4ساله"طاها اقدامی"
  • عزاداری مادرانه در سوگ شهدای حادثه اهواز
  • ماجرای استعفای دسته‌جمعی ۷ معاون وزیر صنعت
  • عوامل پشت‌پرده حادثه تروریستی اهواز
  • تلویزیون جای قهرمانان جنگ است نه سلبریتی‌ها!
  • هشدار "سردار سلامی"
  • موشک ۲۳ و نیم تُنی جمهوری اسلامی
  • فاصله جذاب بازار آزاد و ثانویه در نرخ ارز
  • جزئیات انهدام گروهک تروریستی«حدک»
  • کره جنوبی حمله تروریستی اهواز را محکوم کرد
  • فیلم/ ناله های پدر طاها در فراق فرزندش...
  • عکس/تشییع شهدای حادثه تروریستی اهواز
  • تا آخرین نفر تروریست ها را شناسایی می‌کنیم
  • تصاویر هوایی از تشییع شهدای حمله تروریستی
  • فیلم/ آغاز تشییع شهدای حادثه تروریستی اهواز
  • فوق ستاره از پرسپولیس رفتنی شد
  • فیلم/ نوای صادق آهنگران در تشییع شهدای اهواز
  • فیلم/ تابوت کوچکترین شهید حادثه اهواز
  • فیلم/ این آمار کشته‌شدگان یک جنگ نیست!
  • ردیابی خون مظلومان اهوازی!
  • پیام کودکان روهینگیا برای شهدای حمله تروریستی
  • دستیابی ایران به نسل جدید پیشرانه‌نظامی
  • 90 نماینده مجلس کجا هستند؟
  • زلزله ۴.۱ ریشتری مهران را لرزاند
  • روحانی وارد نیویورک شد
  • اختلاس مدیر نفتی؛ متهم گریخت
  • زمان کنار گذاشتن نتانیاهو فرا رسیده است
  • شرق استان البیضاء یمن در آستانه آزادی
  • مراسم تشییع شهدای اهواز
  • خرید میلیاردی شفر کار دست استقلال داد
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز / دوشنبه 02 مهر
  • مقاومت سپیدرود در آخرین لحظات شکست
  • متهم اختلاس نفتی به گریخت
  • سیف ممنوع الخروج است
  • لیست بازیکنان در خطر محرومیت پرسپولیس
  • ایرانی‌ها مثلث ترامپ-نتانیاهو-بن‌سلمان را عامل حادثه اهواز می‌دانند
  • سوپرایز جنجالی شفر مقابل برانکو
  • هشدار تهران به ابوظبی
  • پاسخ اژه‌ای به عضو سابق شورای شهر تهران
  • تولید نفت اوپک و غیر اوپک کاهش یافت
  • کنایه اژه‌ای به اظهارات احمدی نژاد
  • کارت زردهای بی اثر شورا به شهرداری تهران