کد خبر: 100534
ف
محمد_فاضلی

کشورداری بر اساس «اصل غافلگیری»

جنگ که شروع شد من پنج و وقتی پایان یافت سیزده ساله بودم، اما خوب به خاطر می‌آورم که گوینده اخبار جنگ برخی مواقع چیزی شبیه به این جمله می‌گفت: «رزمندگان اسلام با استفاده از اصل غافلگیری به مواضع دشمن حمله کرده و موفق شدند ...

کشورداری بر اساس «اصل غافلگیری»

 اصل غافلگیری خوب است اما برای حمله به دشمن و آن هم بعد از این‌که گفت‌وگو و هماهنگی کامل در درون ارتش خودی صورت گرفته است. غافلگیر کردن خودی‌ها فاجعه است. ربط غافلگیری با مشکلات کشور این است که کیفیت سیاست‌گذاری عمومی در کشور پایین و ریشه عمده مشکلات است، و این خیلی جدی با «اصل غافلگیری» ارتباط دارد.

 اگر قرار است هر اقدام توسعه‌ای نظیر هدفمندی یارانه‌ها، توسعه کشاورزی، ساخت بیمارستان، تغییر الگوی فضای سبز، سیاست قیمت‌گذاری ارز یا ایجاد سد و شبکه آبیاری صورت گیرد، پیش‌نیاز آن گفت‌وگویی مبتنی بر شاخص‌های قابل سنجش میان همه کسانی است که تحت تأثیر این اقدامات قرار می‌گیرند یا بر سرنوشت این اقدامات مؤثرند. رویه فعلی این است که بوروکرات‌ها و سیاستمداران تحت تأثیر شناخت‌های خود، سلیقه – حتی خیرخواهانه - یا منافع سیاسی و اقتصادی درباره همه این‌ها تصمیم می‌گیرند. اطلاعات درباره افکار، منافع و مقاصد سیاست‌ها و طرح‌ها، ذره ذره و گاه بر اثر نشت اطلاعات و نه حتی قصدی برای انتشار و شفافیت در اختیار ذینفعان قرار می‌گیرد. ذینفعان در غالب موارد «غافلگیر» می‌شوند. گاهی احساس می‌کنم سیاست‌گذاری کشور بر اساس «اصل غافلگیری» بازمانده از دوران جنگ است.

 مصادیق غافلگیری را بسیار دیده‌ایم. صنعتگران، تولیدکنندگان، بیماران داروهای خاص و بقیه مردم به یکباره می‌فهمند که قیمت ارز 4200 تومان تثبیت شده است؛ کشاورزان دشت یکباره می‌فهمند که قرار است در بالادست رودخانه سد بسازند؛ مردم شهرها یکباره متوجه می‌شوند که قوانین ساخت‌وساز تغییر کرده؛ و استادان دانشگاه به یکباره خبردار می‌شوند که قوانین ارتقا متحول شده و همین‌طور الی آخر. برخی زرنگ‌تر هستند خودشان را فوری تطبیق می‌دهند مثل آن‌ها که یک‌شبه اساسنامه شرکت‌های‌شان را عوض کردند و ارز 4200 تومانی برای واردات غیرمرتبط با تخصص شرکت‌شان گرفتند؛ و بقیه ذینفعان هم حیران می‌مانند.

 نظام سیاست‌گذاری فاقد نظام ارتباطی و گفت‌وگوی مؤثر است؛ و برخی وقت‌ها هم نمی‌خواهد داشته باشد تا سیاست‌ها پنهان بمانند. طراحی فرایند گفت‌وگو با ذینفعان، به اشتراک گذاشتن مستندات کارشناسی درباره منطق تصمیمات، تحلیل هزینه‌های هر تصمیم برای گروه‌های مختلف و متقاعد ساختن گروه‌ها نسبت به منافع و مضار هر اقدام انجام نمی‌شود.

 نظام سیاست‌گذاری گاه «غافلگیرانه رادارش روی یک هدف قفل می‌کند.» برای مثال اگر شما 200 میلیارد تومان پول داشته باشید و بخواهید برای مردم منطقه‌ای توسعه، رضایت و رفاه ایجاد کنید، باید بپرسید بین گزینه‌های مختلف نظیر توسعه صنایع کوچک و متوسط (و انتخاب بین همین صنایع)، ساختن جاده، توسعه شبکه آبیاری، ساماندهی زنجیره ارزش محصولات، ساخت سد یا توسعه گردشگری (و چند انتخاب دیگر) کدام گزینه برترین است؛ نه این‌که مثلاً رادار روی ساخت جاده یا توسعه کشاورزی قفل شود.

 اعمال اصل غافلگیری، یعنی گفت‌وگو و ارزیابی گزینه‌های مختلف صورت نمی‌گیرد، و ذینفعان از اهداف اطلاع نداشته باشند. یکی از عوارض خطرناک این وضعیت آن است که «به جای آن‌که اهداف، پول‌ها را هدایت کنند؛ پول‌ها، اهداف را تعیین می‌کنند.» این تفاوت خیلی ظریفی است. سؤال برای مثال این است: «آیا می‌خواهیم به هدف الف برسیم و برای آن 200 میلیارد تومان پول می‌خواهیم؟ یا ما 200 میلیارد پول می‌خواهیم و برای آن یک هدف می‌تراشیم؟» اعمال اصل غافلگیری است که «هدف تراشیدن برای پول» به جای «پول برای تحقق هدف» را ممکن می‌سازد.

سیاست‌گذار و به تبع آن مجری سیاست‌ها نباید مردم و ذینفعان را غافلگیر کند. اصل غافلگیری، نظام سیاست‌گذاری را به سمت یکی از خطرناک‌ترین بیماری‌های این کشور می‌برد: پوپولیسم. این بیماری تا حدی محصول وجود ظرفیت اعمال اصل غافلگیری است. پوپولیسم معانی مختلف دارد و باید درباره آن مفصل بحث کرد، اما تعریفی خلاصه از آن چنین است: «سیاست‌گذاری به اسم مردم، بدون حضور خود مردم.» پوپولیست‌ها دائم از این می‌گویند که فلان کار را برای منافع مردم انجام می‌دهند اما نمی‌توانند پاسخ دهند که کجا، چگونه، چه زمانی و با چه کیفیتی درباره این کارها با مردم حرف زده‌اند و به اندازه کافی اطلاعات درباره آن‌ها به مردم داده و آن‌ها را قانع کرده‌اند و درباره گزینه‌های دیگر بحث کرده‌اند.
 

منبع : حامیان ولایت
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • بارش‌ ها در سه استان شمالی ادامه می یابد
  • هشدار درباره احتمال وقوع سیل در مکه مکرمه
  • آمریکا شرط ترکیه برای آزادی کشیش را رد کرد
  • سرکرده داعش؛ نحیف، مأیوس و بی‌اعتماد
  • فیلم| پیام "رهبر انقلاب" به حجاج بیت‌الله‌الحرام
  • دلیل بزرگ شدن شکم مردان بعد از ازدواج
  • سکه های مردم در امانت بانک مرکزی
  • تلاش آمریکا برای بزرگنمایی خطرات داعش
  • بازدید سردار عبداللهی از پروژه قطار تهران- اصفهان
  • نکته جالب درباره آمار طلاق در تهران
  • بی‌شرف فحش است؟
  • درگیری خونین کشتی در قزوین!
  • سوءاستفاده مافیا از کودکان زباله‌گرد
  • شایعه درگذشت «جواد خیابانی» از کجا آب می‌خورد؟ +عکس
  • رژیم سعودی خطیب مسجدالحرام را بازداشت کرد
  • نظر همسر روحانی درباره چهارشنبه های سفید ؟
  • وزیر خارجه آلمان راهی لهستان می شود
  • تجدید دیدار "ماکان بند" با هواداران تهرانی خود
  • تصادف تانکر حمل سوخت
  • دیدار فرمانده نیروی زمینی ارتش آمریکا با شاه اردن
  • اولین دادگاه علنی یک مفسد اقتصادی بزرگ
  • فیلم/مسلمیه شب اول باحضور استادسازگار
  • فرصت 5 ماهه استانداردسازی خودروها
  • آغاز جشنواره فروش ویژه عید تا عید میزان
  • انفجار بمب کنار جاده‌ای در بلوچستان پاکستان
  • جزئیات گزارش وزیر دفاع در جلسه غیرعلنی مجلس
  • آماده باش راهور برای سفرهای آخر هفته
  • طلا گران شد
  • تب وتاب بازار ارزبرای افزایش عرضه
  • مراسم تشییع پیکر سید ضیا الدین دری/عکس
  • مراسم تشییع پیکر "سید‌ضیاءالدین دری
  • ارتش سوریه 30 داعشی را سویدا دستگیر کرد
  • بازداشت متهم به فرار مالیاتی ۲۷ میلیاردی در قم
  • جنجال و درگیری در اردوگاه پرسپولیس
  • فروش برنج خارجی با نرخ های بالاتر از 8 هزار تومان
  • یارانه نقدی دو برابر می‌شود؟
  • هوای پایتخت ناسالم است
  • دومین گام قطر برای کمک به ترکیه
  • پیام رهبرانقلاب به حجاج بیت الله الحرام
  • بورس نفت در مناطق آزاد تحریم را خنثی می کند
  • هزینه‌ اعتماد به آمریکا را چه کسانی دادند؟
  • جمع آوری روزانه ۹ هزار تن زباله در پایتخت
  • تیراندازی در دهلران فاجعه آفرین شد
  • اولین دادگاه یک مفسد بزرگ اقتصادی
  • خواننده «آریان» یک قطعه «ناب» منتشر می‌کند
  • اتفاقی نادر که در خانه خدا افتاد! /فیلم
  • پمپئو راهی اسلام آباد می شود
  • احتکار ۹۵۰ تریلی آهن در اصفهان
  • طوفان نقل و انتقالاتی استقلال درلیگ برتر
  • پادویی برای ترامپ ممنوع!
  • نشست غیرعلنی مجلس آغاز شد
  • چگونه ناخن جویدن کودکان را ترک دهیم؟
  • کمبود دارو چه تاثیری بر «جو روانی» دارد؟
  • آغاز عملیات آزادسازی شمال سوریه
  • یک کارگردان تلویزیونی دیگر درگذشت
  • قیمت انواع مزدا ۳ در بازار
  • اصرار عجیب روحانی بر استفاده از مدیران ناکارآمد
  • نحوه تشخیص لوازم بهداشتی و آرایشی تقلبی
  • ویتامینی که از ریسک ابتلا به دیابت می‌کاهد
  • پرده‌برداری از چهره شیطان
  • احتکار به زعفران رسید
  • «کارا» بزودی بازگشایی می‌شود
  • سوپرایز ویژه استقلال برای بازی در لیگ
  • تنها نیمی از ظرفیت مالیاتی کشور، وصول می شود
  • وام ۵۰ میلیونی به کدام دانش آموزان تعلق می‌گیرد؟
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز / دوشنبه 29 مرداد
  • مهاجم آبی ها در لیست مازاد شفر
  • نصیرزاده فرمانده نیروی هوایی ارتش شد
  • متن حکم رهبر انقلاب برای حجت‌الاسلام قمی
  • خرید ستاره جنجالی سرخ پوشان قطعی شد
  • تسلیت رهبرانقلاب به امیر دریابان شمخانی
  • «برایان هوک» کیست
  • طوفان نقل و انتقالاتی استقلال در لیگ برتر
  • محسن هاشمی: اصلاح طلبان کم آورده‌اند
  • اولین مدال کشتی بدست آمد